Ministerstwo Finansów zrobiło krok wstecz i wycofało się z wielu niekorzystnych zmian w PIT, CIT i ryczałcie
Sierpień 2026 r. przyniósł podatnikom długo wyczekiwaną korektę kursu ze strony Ministerstwa Finansów. Z projektu nowelizacji ustaw o PIT, CIT i ryczałcie (UD116), który jeszcze kilka miesięcy temu zapowiadał istotne zaostrzenie przepisów w wielu obszarach, zniknęła znaczna część najbardziej kontrowersyjnych rozwiązań. Część propozycji nadal pozostaje w projekcie, a niektóre mogą powrócić w kolejnych odsłonach prac legislacyjnych.
Od dużej reformy do znacznie skromniejszego projektu
Pierwotny projekt przewidywał daleko idące zmiany zarówno dla przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą, jak i dla podatników korzystających z estońskiego CIT, ulgi IP Box czy ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W praktyce oznaczało to ingerencję w wiele popularnych modeli prowadzenia biznesu i planowania podatkowego.
Jednak w toku konsultacji oraz po licznych krytycznych uwagach organizacji przedsiębiorców zakres projektu był stopniowo ograniczany. W lipcu 2026 r. usunięto znaczną część zmian, a sierpniowa wersja projektu potwierdziła, że wiele z najbardziej dotkliwych rozwiązań nie będzie procedowanych w pierwotnym kształcie.
Z czego Ministerstwo Finansów się wycofało?
W ocenie ekspertów B-think, najbardziej odczuwalną zmianą jest rezygnacja z przepisów o tzw. ukrytej dywidendzie w CIT, czyli rozwiązania, które miałoby obligować w szczególności do wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków m. in. na usługi niematerialne świadczone przez podmioty powiązane będące osobami fizycznymi (np. wspólnicy), jeżeli rezultat wykonywanych przez nich prac nie jest odsprzedawany w ramach towarów czy usług dostarczanych przez takiego podatnika CIT. W praktyce takie rozwiązanie powodowałoby, że fakturowanie przez wspólników swoich spółek za np. usługi doradztwa, reklamowych, zarządzania, obsługi administracyjnej, ale także obsługi prawnej stałoby się nieefektywne podatkowo.
Oprócz tego, MF wycofało się z głośnych zmian dot. wprowadzenia warunku zatrudnienia (na wzór tego obowiązującego w CIT estońskim) dla możliwości korzystania z ulgi IP Box, czyli preferencyjnego opodatkowania dochodów np. ze zbycia praw do oprogramowania komputerowego, czyli rozwiązania szeroko stosowanego przez informatyków zatrudnianych w oparciu o kontrakty B2B.
Ponadto, zrezygnowano z niekorzystnej zmiany w PIT dot. wprowadzenia 3-letniej karencji dla sprzedaży majątku otrzymanego w darowiźnie bez podatku (obecnie składniki majątku otrzymane w darowiźnie inne niż nieruchomości można sprzedać bez podatku dochodowego PIT po pełnych 6 miesiącach), zaostrzenia prawa do korzystania z ulgi mieszkaniowej w PIT, części zmian w definicji ukrytych zysków w ryczałcie od dochodów spółek (CIT estońskim).
W zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych zniknęła propozycja objęcia stawką 17% większości usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych. Dla wielu właścicieli spółek, którzy równolegle wykonują usługi w ramach JDG, była to jedna z najistotniejszych potencjalnych zmian.
Z projektu usunięto także część planowanych zmian dotyczących programów motywacyjnych, zaostrzenia przepisów o minimalnym CIT oraz niektóre rozwiązania dotyczące restrukturyzacji i przekształceń.
Co nadal pozostaje w projekcie?
Informacje o „wycofaniu się” Ministerstwa Finansów nie oznaczają, że nowelizacja straciła na znaczeniu. Projekt nadal zawiera szereg rozwiązań istotnych dla podatników CIT i PIT.
W obszarze estońskiego CIT pozostają m.in. zmiany dotyczące definicji ukrytych zysków. Resort zdecydował się na ponowne wprowadzenie nowej definicji ukrytych zysków, która może prowadzić do rozszerzenia zakresu świadczeń podlegających opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek.
W projekcie nadal znajdują się również przepisy dotyczące ograniczenia możliwości korygowania stawek amortyzacyjnych po terminie złożenia zeznania podatkowego. Z perspektywy podatników oznaczałoby to zamknięcie praktyki retrospektywnego dostosowywania amortyzacji.
Pozostają także zmiany związane z datio in solutum oraz niektóre regulacje dotyczące ustalania kosztów podatkowych przy przekształceniach i reorganizacjach. Są to przepisy o mniejszym znaczeniu medialnym, ale potencjalnie bardzo istotne dla grup kapitałowych oraz przedsiębiorców planujących restrukturyzacje.
Nowe pomysły MF pojawiają się już w innych projektach
Warto zwrócić uwagę, że równolegle do dyskusji wokół ww. projektu pojawił się nowy projekt oznaczony numerem UD458. Zakłada on m.in. podwyższenie stawki CIT do 22% dla największych podatników, wzrost daniny solidarnościowej oraz istotne zmiany w ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych, w tym obniżenie limitu przychodów uprawniającego do tej formy opodatkowania z 2 mln euro do 250 tys. euro.
Oznacza to, że nawet jeżeli część niekorzystnych rozwiązań nie będzie już procedowana, nie należy zakładać, że Ministerstwo Finansów całkowicie zrezygnowało z dalszego uszczelniania systemu podatkowego.
Komentarz eksperta B-think
Dla podatników sierpień 2026 r. przyniósł niewątpliwie dobrą wiadomość. Z dotychczasowego projektu nowelizacji usunięto wiele zmian, które mogły istotnie podwyższyć efektywne opodatkowanie działalności gospodarczej, ograniczyć atrakcyjność IP Box czy utrudnić rozliczenia w ramach ryczałtu. Nie oznacza to jednak końca zmian w podatkach dochodowych. Przeciwnie, ostatnie miesiące pokazują, że resort finansów nadal aktywnie poszukuje nowych źródeł dochodów budżetowych i nowych sposobów uszczelniania systemu. Po zakończeniu wakacji prace legislacyjne najpewniej nabiorą tempa. Dopiero wtedy będzie można realnie ocenić, które z zapowiadanych zmian mają szansę wejść w życie od stycznia 2027 r. – oczywiście pod warunkiem uchwalenia ustaw przez Sejm i ich podpisania przez Prezydenta RP.
Autorka: Katarzyna Schmidt – doradca podatkowy, Członek Zarządu | B-think Tax
